Varianten

De inhoud van deze pagina geldt voor overheidsopdrachten van werken die u bekendmaakte of waarvoor u een uitnodiging tot het indienen van een offerte verstuurde vanaf 1 juli 2013 tot 30 juni 2017. We werken aan een update, nu de nieuwe wetgeving overheidsopdrachten er is. 

Een variante is een alternatieve uitvoeringswijze die de inschrijvers indienen. Dit kan op uw vraag (verplichte of facultatieve variante) of op initiatief van de inschrijvers (vrije variant) (artikel 2, § 1, 10° van het KB plaatsing van 15 juli 2011). 

De opdrachtdocumenten preciseren of de inschrijvers een variante indienen via een afzonderlijke offerte of in een afzonderlijk gedeelte van dezelfde offerte (artikel 9, § 2, lid 2 van het KB plaatsing van 15 juli 2011).           

Verplichte varianten – vanuit aanbestedende overheid

Als u verplichte varianten voorziet, moet u de aard, het voorwerp en de draagwijdte van een basisoplossing en één of meerdere varianten omschrijven in het bestek.

  • De inschrijvers zijn verplicht om voor de basis en de variante(s) een prijs in te dienen (artikel 9, § 1, 1° van het KB plaatsing van 15 juli 2011). Doen zij dit niet, dan moet u hun offerte als onregelmatig beschouwen.
  • Bij een aanbesteding wordt er één enkele rangschikking opgesteld van de basisoffertes en de variantenofferte (artikel 100, § 2, lid 1 van het KB plaatsing van 15 juli 2011).
  • Verplichte varianten kunt u bij alle gunningsprocedures toepassen (artikel 9, § 2, lid 1 van het KB plaatsing van 15 juli 2011).

Facultatieve varianten – vanuit aanbestedende overheid

Als u facultatieve varianten voorziet, moet u de aard, het voorwerp en de draagwijdte ervan omschrijven in het bestek.

  • De inschrijvers hebben de keuze om voor één of meerdere varianten een prijs in te dienen (artikel 9, § 1, 2° van het KB plaatsing van 15 juli 2011). Een inschrijver verhoogt zijn kansen door voor zoveel mogelijk varianten in te schrijven.
  • De opdrachtdocumenten kunnen één van de varianten als basisoplossing aanduiden, maar dit is niet verplicht. Als u een basisoplossing aanduidt, kunt u inschrijvers wel verplichten hiervoor een prijs in te dienen. Ze zijn dan niet verplicht ook een prijs in te dienen voor de varianten. Dienen ze geen prijs in voor de basisoplossing, dan moet u hun offerte als onregelmatig beschouwen.
  • Bij een aanbesteding wordt één enkele rangschikking opgesteld van de basisoffertes en de variantenofferte (artikel 100, § 2, lid 1 van het KB plaatsing van 15 juli 2011).
  • Facultatieve varianten kunt u bij alle gunningsprocedures toepassen (artikel 9, § 2, lid 1 van het KB plaatsing van 15 juli 2011).

Vrije varianten – vanuit inschrijver

Inschrijvers kunnen zelf vrije varianten indienen (artikel 9, § 1, 3° van het KB plaatsing van 15 juli 2011). Vrije varianten zijn niet toegestaan bij een aanbesteding. Er zijn verschillende voorwaarden als de opdracht al dan niet via Europese bekendmaking moet gebeuren.

Verplicht via Europese bekendmaking

Is bij de opdracht een Europese bekendmaking verplicht, dan gelden twee randvoorwaarden om vrije varianten te gebruiken.

  • U moet in de bekendmaking van de opdracht expliciet vermelden dat vrije varianten toegestaan zijn.

Vermeldt u niets? Dan zijn geen varianten toegestaan. Nemen inschrijvers toch vrije varianten op in hun offerte? Dan moet u ze afwijzen en mag u enkel rekening houden met de basisofferte.

  • In de opdrachtdocumenten moeten de minimale vereisten staan waaraan de toegestane varianten moeten voldoen.

Niet verplicht via Europese bekendmaking

Is bij de opdracht een Europese bekendmaking niet verplicht, dan moet u niet uitdrukkelijk vermelden dat vrije varianten toegestaan zijn. Vrije varianten kunnen dan altijd, tenzij de opdrachtdocumenten ze uitdrukkelijk verbieden.